Stadsdeelvoorzitter De Kom: met duidelijke focus op de opgaven aan de slag

Vincent de Kom (PRO) is sinds 2 juli jongstleden de nieuwe stadsdeelvoorzitter van Amsterdam Zuidoost. Samen met Rosamunde Dors (PRO) en Tyas Bijlholt (D66) vormt hij het Dagelijks Bestuur van het stadsdeel. De strijd tegen structurele ongelijkheid is een belangrijke voor hem. Hij ziet wat de uitdagingen van het stadsdeel zijn en is er klaar voor om de komende vier jaar daarmee aan de slag te gaan. 

In 2025 trad Vincent de Kom voor het eerst toe tot het stadsdeelbestuur, wetende dat dat voor een periode van een ruim jaar zou zijn. Na de gemeenteraadsverkiezingen was hij een van de door PRO voorgedragen kandidaten voor wederom een functie in het stadsdeelbestuur. Maar de stadsdeelcommissie gaf met een krappe meerderheid een onverwacht negatief advies. “De commissie heeft na de hoorzitting in meerderheid een statement uitgebracht waarin stond dat het niet ging om de personen, maar om het bestuurlijk stelsel. En dat is een terecht punt. Dit stelsel is niet meer wat het was, waardoor we minder kunnen betekenen met elkaar voor het stadsdeel en nu andere spelers binnen de gemeente nodig hebben. We voelen als DB alle vertrouwen om met elkaar aan de slag te gaan. We zijn gewoon aan het werk, dus actie,” zo zei De Kom aan het begin van het interview naar aanleiding van de eerdere onrust. 

Hechte gemeenschap

Dat hij er met vertrouwen en energie is begonnen, is tijdens het hele gesprek duidelijk. In oktober zal De Kom met zijn gezin naar het stadsdeel verhuizen. “Ik ben heel blij om Zuidoostenaar te worden. Ik voel een enorme verbondenheid met Zuidoost en dat is de afgelopen anderhalf jaar alleen maar gegroeid. Maar daarvoor was het ook al zo en dat komt door de communities die hier al zo lang wonen, door familie en door onderdeel te zijn van die community heb ik daar een heel hechte band mee, als Amsterdammer überhaupt op zich al.” 

Focus 

De Kom is opgeleid als maatschappelijk werker en antropoloog. “Als antropoloog leer je vooral problemen vanuit heel veel perspectieven bekijken. Alsof je van alle kanten naar een kubus kijkt. Dat is als bestuurder heel erg belangrijk, omdat je bij ieder vraagstuk met verschillende spelers te maken hebt. Die manier van kijken helpt om vervolgens de stap naar oplossingen te zetten. Dat is in Zuidoost essentieel, kijken naar de verschillende perspectieven,” aldus de Kom. Een van zijn belangrijkste focuspunten, ook gezien zijn portefeuilles woningbouw, ruimtelijke ordening en volkshuisvesting, is dat mensen die in Zuidoost opgroeien, er ook kunnen blijven wonen, zowel in huur als koop. “Dat is een van de grootste opdrachten, zorgen dat genoeg woningen betaalbaar blijven. Dat geldt ook voor de woningen die nog gebouwd worden, wat er veel zijn. Daar zijn nog veel stappen in te nemen. Stadsdeelvoorrang is een stap die we al hebben genomen. Het betekent dat 25% van de woningen met voorrang naar bewoners van het stadsdeel gaat. Dat is hier bedacht en begonnen. Wij als nieuw bestuur moeten daarop verder bouwen.”

Vernieuwingen

Er komen de komende jaren duizenden woningen bij in Zuidoost. Hoewel woningen in Zuidoost nog steeds tot het goedkoopste van Amsterdam horen, liggen ook hier de woningprijzen hoog, net als in de rest van Nederland. “Wat je als stadsdeelbestuurder en -voorzitter kan doen is beperkt. We willen dat er zo veel mogelijk sociale woningen gebouwd worden. Daarnaast hebben we een koopstartregeling (zie kader) om nieuwe koopwoningen betaalbaarder te maken. Maar het is een lastige uitdaging in de hele stad, een ontwikkeling waar je geen grip op hebt. Mensen zeggen dat het stadsdeel verandert. Als stadsdeel en als bewoners kunnen we met elkaar zorgen dat Zuidoost, Zuidoost blijft. Dus als er nieuwe ontwikkelingen komen, zorgen dat mensen vanuit hier er hun plek kunnen vinden. Ontwikkelingen zoals de Mediahub en ZOJazz Stage: voorzieningen die verandering teweegbrengen, maar ook voor de mensen van hier zijn,” legt De Kom uit. 

Vincent de Kom 

Kaart Zuidoost 

Deze voorzieningen passen binnen een ander focuspunt van de stadsdeelvoorzitter; zorgen voor voldoende voorzieningen in de diverse buurten. Vol enthousiasme loopt De Kom naar de grote kaart van Zuidoost in zijn werkkamer. “Bij de oorspronkelijke bouw van Zuidoost in de jaren 60 waren er onvoldoende voorzieningen als horeca, maatschappelijke en commerciële voorzieningen meegenomen. Er was gescheiden bouw, apart wonen, apart horeca, cultuur en aparte bedrijvigheid. Dat betekent dat er vandaag de dag weinig voorzieningen in de wijken zijn én dat het moeilijk is om die toe te voegen. Dat is wat ik bedoel met een inhaalslag van voorzieningen in de wijk. Daar werken we nu hard aan om die toch in de wijken te krijgen. En juist bij de nieuwsbouw niet dezelfde fout te maken. Voorzieningen hangen ook samen met veiligheid. Het is belangrijk dat er voldoende werk, onderwijs en activiteiten zijn. Dit zijn fundamentele zaken die doorwerken op wat mensen nodig hebben.” 

Veiligheid 

Werken aan een veiliger Zuidoost op zowel preventief als normatief niveau, is ook een prioriteit. De Kom benoemt het zorgen voor een beter leven en betere omstandigheden. “Het hele jaar door werken we aan alle vormen van veiligheid. In de zomer zien we vaak een piek. Voor mij is het belangrijk om te zorgen dat we op die piek (van incidenten) meer actie ondernemen. Met politie en hulporganisaties, met ouders en met jongeren zelf. Daarmee moeten we heel hard aan de slag.” Een ander onderdeel van de veiligheid gaat wat De Kom betreft over opvang. 

Opvang

“Er is een gebrek aan opvang voor onze daklozen in Amsterdam Zuidoost. Bij voorzieningen gaat het er ook over dat we mensen die hier dakloos zijn een plek kunnen bieden. Daar moeten we goed naar kijken. Het enige wat in Zuidoost is als nachtopvang, is een tijdelijke winteropvang. Dit geeft aan dat we meer nachtopvang voor diverse groepen nodig hebben. Steeds meer mensen zijn dakloos en zeker in dit stadsdeel is het nodig dat we hen opvang kunnen bieden. Er is een woon- en zorgcrisis, waar we zien dat mensen op straat komen te staan omdat ze geen woning kunnen vinden of geen zorg krijgen. In het stadsdeel moeten we dus zorgen dat er voldoende opvangplekken zijn. We kunnen nu ruimte daarvoor maken in alle veranderende gebieden door de stadsvernieuwing.” Bang voor een not in my backyard sentiment, waarbij mensen zo een locatie niet in de eigen buurt willen, is De Kom niet. “Mensen in Zuidoost, juist door de enorme diversiteit, kunnen zich heel goed voorstellen hoe het is. Ze kunnen zich verplaatsen in andere mensen en kunnen zien wat anderen nodig hebben. Dat is onze gemeenschap.” Hij verwacht dat in de nieuwe gebieden die in transitie zijn, er veel meer ruimte is voor opvang. “We moeten dan ook heel goed kijken naar de draagkracht van al die buurten. Per voorziening goed kijken en geen concentratie op één plek.”

Kwaku Summer Festival 

De diversiteit van het stadsdeel komt altijd goed tot uiting in het Kwaku Summer Festival. Afgelopen editie bracht de organisatie van het festival naar buiten dat ze het festival niet meer op dezelfde manier kunnen organiseren. “De afgelopen editie was de 51e. Kwaku is er wat ons betreft om te blijven. En nog vele edities verder, want Kwaku is Zuidoost en andersom. Mijn telefoon ontplofte, van telefoontjes van zowel bewoners uit Zuidoost als daarbuiten. Het Kwaku Summer Festival is symbool geworden van Zuidoost als veelkleurige plek, waar we als multiculturele gemeenschap in Nederland niet veel van hebben. Dus ik begrijp dat veel mensen vroegen naar wat de status is,” vertelt De Kom. “De gesprekken daarover lopen. We doen er alles aan om te zorgen dat Kwaku door kan gaan en nog zo veel mogelijk edities er kunnen komen en het liefst met nog minimaal vijftig jaar,” vertelt De Kom. “Kwaku symboliseert ook de geschiedenis van Zuidoost. Dat mensen zonder veel hulp en middelen van de overheid iets geweldigs hebben opgebouwd. Vanuit de gemeenschap, zorgen met elkaar dat het leven mooier is,” sluit hij af.

Kader

De KoopStart-regeling in Amsterdam-Zuidoost is een financiële constructie waarmee starters een nieuwbouwappartement (zoals in project Geins) kunnen kopen voor een prijs onder de marktwaarde. De ontwikkelaar geeft een ‘koperskorting’, waardoor een appartement van 70 m² maximaal € 355.000 v.o.n. kost. Bij doorverkoop betaal je de korting en deels de waardeontwikkeling terug.

Hoe de regeling werkt

• Koperskorting: Je krijgt direct korting op de getaxeerde marktwaarde van de woning.
• Lagere drempel: Hierdoor blijven de kosten binnen de gestelde betaalbaarheidsgrens voor middeninkomens en starters.
• Terugbetaling: Verkoop je de woning later weer? Dan betaal je de verstrekte korting terug en deelt de ontwikkelaar mee in de eventuele waardestijging of -daling

Dit is de eerste keer dat de koopstart regeling in Amsterdam is toegepast (Geins/Vreeswijkpad)